Thantlang peng an thatnak le an sining!

Thantlang peng an thatnak le an sining!
========
Thangtlang peng hi mi tha taktak an si Hakha peng a kan dawtu taktak an si. A liam cia kum tampi ah khan kan pa le chan in atu kanmah chan tiang ah mizo ram ah hlawfa kuli rian tuan ah an rak kal kan rak kal tik ah Hakha peng nih riah caw tlamtling tein kan ni phawrh in kan ni put bel lo.

Cu ti cu Hakha peng nan unau rual nih mizo ram kal kan ni thawg tik ah a hmansa bik ah Thantlang khuapi fuh hmansa bik a si. Cu ah cun kan nih laimi cu kan lungthin a thiang i pakhat le pakhat khua khat le khua khat kan phak tik ah Kan iin tlung hna lai tiah lungthiang tein iinkaa hmai ah iin ngeitu nawlpatnak kan chim hmansa.

Cu ve bantuk in Thantlang kan unau nih panh tein le lunglom tein kan tlung uh kan tlung uh tiah hmai panhte le lunglom tein an kan dawn i nan rawl thawthaw nan ngeih chunh sapherh le arti kio nak chiti a rak hartuk kha mu. Nan fa hniang hmanh chumh piak siang loin mi khual caah nan kan chumh piak ton hlei ah a thaizing chuncaw caah rawl le bu thawthaw le sapherh le arti kio an kan funh rih. Thantlang peng nih nan kan dawt nak hi Hakha peng nih Kan philh hrimhrim lo.

Mah ti cun thaizing khua a dei i Mizoram lei panh in Thantlang khuapi cu kan chuah tak than i lam ten tim khuate pakhat khat ah kan riak than. A cunglei ka chim cia bang khuakhat hnu khua khat kan phaknak ah Thantlang peng kan unau nih nan kan dawn nan kan zohkhenh nan ngeihchunh sapherh le arti le chiti kenret hmanh kha nan unau Hakha peng caah awl sam tuk in nan kan pek i nan kan danh. Kan phlih hrimhrim lo Thantlang peng nih Hakha peng nan kan dawt nak hi.

Mah ti cun Hakha peng nih Mizoram kal i kuli hlawh kan kal tikah kan mah pakhat kan mah phukhat lawng siloin kan hnu lei in midang phu khual nih an rak in fuh than lengmang hna i a cancan ahcun nan ngeihchiahmi le kumkhat chuak kan ni za lai tiah rawl nan ni khawn mi nih an zat ti hna lo. Thantlang peng kan unau hna nih nan kan zohkhen peng ti hi kan phlih hrimhrim lo.

Furpi can le nilin khua caan ah Hakha peng nih Mizoram kal kan ni thawh tik ah tipi hna a lianh ah cun varal kan pet kho ti lo caah Thantlang peng tipi kam a um mi khua paoh ah kan tlung hna i a cancan ahcun zarhkhat zarhhnih hna kan cam hnawh hna i cu ah cun furpi caan cu kan theih cio bang in lo riantuan can a si caah Thantlang peng lei zong an har saling a si ve.

Cu ah cun mikhual nih kan tlung hnawh rih hna ahcun rawl le buh kan ni za lai tiah an ni chia mi kenret cu Hakha peng nan unau nih kan in ei pi hna i nan mahtu ei awk ngeih lo in nan um i mi do nan cawn ton kha. Hakha peng nih kan rak philh hrimhrim lo.

Thantlang peng cu ti a har caah chuankhinnak le ei dinti va caw hmanh khi a fawi lo. Cu ah cun nan mikhual Hakha peng nan unau caah cun nan ti than cia cu nan kutke hna i tawlnak uh tiah panh tein le siang ngai tein nan kan hman ter. Nan thatuk Hakha peng caah Thantlang peng hi. Thantlang peng n’h Hakha peng sin ah nan thatnak hi chimhcawk a si lo tial ding a tam tuk mah vial khan a tawi nak in nan kan dawtnak le nan kan zohkhenhnak kan vun lanh ter.

A donghnak lei ah chim ka duhmi cu Thantlang peng nih Hakha peng nan kan zohkhenhnak le nan kan dawtnak hi kan philh lo kan in cham bel fawn hna lo nain nan thinlung le nan lungthin kha kan Biakmi Pathian nih a hmuh a theih dih caah Thantlang peng cu Hakha peng nak in thluachuah nan hmuh deuh mah thluachuah nan hmuhnak hi pawrhlawtnak ah nan hman lai ti zong kan ruatlo a hman zong nan hman lai lo ti hi Hakha peng nih kan ruah ve ko.

Cun pehchap ka duhmi cu Hakha le Thantlang cu unau te bak kan si ko nain Thantlang peng le Hakha peng hi zohchinh le cuaithlai usihlaw thatnak he chiatnak he cuaithlai usihlaw Hakha peng nakin Thantlang peng hi nan fim deuh ca tang sang siseh, mirum siseh, Pathian riantuantu lei in siseh nan tlinh dih. Cun Hakha le Thantlang peng ah misual le mi hrawkhrawl ziknawh ei hmur siseh, Thantlang peng thiamthiam nan si a zei lei paoh in nan kan te ko. Kan tuah sernak cio ah Pathain a um sawhsawh lo ti hi Laimi nih philh hna hlah usih.

Hakha Pawl Kan Ngaithiam Hram Uh! Australia um Tum Bik Chaicheih duhtu Pi Olivia Nu cu nai te ah fak tuk in a chuah sual. Hi kong hi tuan deuh ah ttial ka duh ko nain Olivia nu a lungrawk tuk lai i a mah le a mah hna a tuahmawh lai ti ka phan caah tlai tu ah ka van ttialnak a si.

Olivia Nu nih Hakha nih Thantlang zei ah an kan rel lo, kanmah vial nih harnak an ton lio ah ka fa puak bu he kan zoh hnawh hna, a tu ah Thantlang harnak kan ton i zeizei a um lo tiah a tial. Minung tampi nih dirkamtu catlap an rak post cio. Bomhnak min cazin a si. Keimah ka ruahnak ah cun bomhnak min cazin hi an rak post lo zong ah ka fiang tuk ko. Post piak hmanh a hau lo.

Olivia Nu hi a cawlcanghnak ah thangthat a ton ngaingai i, a hruhpi sual tiah kei nih cun ka ruah. Hakha le Thantlang hi kan i dannak pakhat hmanh a um lo. Holh khat, rawl chuan khat, nunning khat kan si. Kan biakinn zong aa khat. Hakha khua chung ah Thantlang an tampi. A sullam cu thlaidang ding a si lo.

Olivia Nu hi hi kong ah cun a hrut taktak si. Min Aung Hlain nih ruahnak a cheuh ve rua. Amah hi dalan rak si ziar sehlaw kan thei lo. Mifim zer in a zer kho mi si. Cu caah Olivia nu kong lam hi ttha deuh te in nan hlat a hau tiah kei nih cun ka ruah.

Miphun tthencheunak ca a ttialmi hi zei dah a ruahnak a si hnga? Hakha zong nih Thantlang ti ding a si lo, Thantlang zong nih Hakha ti ding si lo. Kan i khat bak. Kan i dangnak a um hrimhrim lo.

Olivia Nu hi a hrut tuk i a si ko. Cu caah Hakha aa timi miphun, unau hna rak kan ngaithiam hram uh. Olivia Nu pakhat ruahnak hi Thantlang mipi nih kan zawng hrimhrim lo. Tette piah zong a hau lo. Kan biakin a khat. kan thawhlawm a khat. kan eimi a khat. Pum khat kan si. khua khat kan si. Global Village News

Kan BiakMi Pathian Nih Cun LungThin ThiangMi Si A Duh! Halkha kan pipu hna nih Rung le Met an rak biak lio chan i thla an rak cam ah hin kanmah Halkha mi lianh le ngannak caah thla an rak cam lo. An rak cam mi cu, mipem daw law sathlai daw ti hi a si. Mipem le sathlai dawt le huncho ternak caah hin thla an rak cam.

Asinain an thlacamnak ah an rak telhchihmi pakhat te cu, Halkha a dohdalh tu cu hrawk hna law hlothlau hna ti hi a si ve hui. An thlacamnak i kanmah lianh le ngannak caah an rak cam lo bantuk tein kan lianngan in kan hungcho ve tak tak lo. Mifim le mithiam zong kan umlo, mirum zong kan um lo. Mipem le sathlai dawt le hunchonak ca i an rak cam bantuk tein an hungcho ve tak tak ko.

Asinain Halkha a dohdalhtu hna cu an tumchuk ve lai i an lotlau ve ko lai. Halkha nih hin a ho lungthu tappi ah kan va kal le kan va thu in rawl kan va chuang lo cu. Kan santlaihlo bu tein a thawt ah a nam ah kanmah kan tappi le lungthu teah dahkaw kan thut le kan chuan ve ko cu.

Zeiruang ah dah Pathian nih Halkha thengmang te ah kan Siangbawi te hi a hun hruai hna? hram a bunhter hna? i an lu a phumter hna? Mah hi hi sullam ngei lo in Pathian nih a tuah lo.

Kan hruh le kan ngat, kan fimthiamlo le kan santlaihlo bu tein lungthin thiang tein kan rak um mi te kha, Dingthlu Lairel Pathian nih a rak hmuh i Halkha thengmang te ah a mi hna cu Lairam le Lai Miphun ceutertu ding ah a hun hruai hna i hram a bunhter hna. Halkha cu Pathian nih a thimmi khua, hmun le vawlei a si. Thlua a chuahmi khua a si.

Halkha le Thantlang hi tthen awk tthalo mi khuakhat chung i sang sanghnih bantuk kan si. Uknak lei in a uk le a tolrel fawi deuh seh Township dang ah an rak tthen mi asi an ti. Kan lungthin tu cu aa tthen lai lo dah.

1990 thimnak ahkhan Thantlang peng mi kan Pa Lian Uk cu cuhnak hmunhma an rak pe thiam lo i Halkha tu nih hmunhma an rak pek leng ah heh tiah an rak zuanhnawh an rak dir pi i teinak a rak hmu. Pumkhat le lungthin khat kan sinak a lang ko.Na-in hrik le tthah bantuk um nuam lo in a kan umtertu hi an um pah lengmang.

A liam cia kum zeimawzat ahkhan Australia Lai khrifabu pakhat ah meeting an rak tuah i,” kan pastorte hi khikaa lei mi lawngte an si, kanmah lei mi pastor an um ve aherh” tiah mifimhrut pawl nih an rak ti i lung a rak nuam lo ngai nain thil a tluang tthan ko.

Hi bantuk tete hi zeimaw caan ahcun a chuak pah tawn i mipi(mi tam deuh) an lung a fiim caah a rak buai tuk lem tawn lo. Tutan zong ah upat mi mi cheukhat nih pengtlaang thleidannak phun le tthencheu duhnak phun in a au mi an um men ko lai. Mipi kan lung a fiim i kutsih thlah lo te in hmai kan fon tu aherh.

Thlantlang ton kha Halkha ton asi ko i Halkha ton kha Thantlang ton asi ko. Zeimaw associations le communities ah admin lei afawi deuh nakhnga tthen aherh caan ahcun tthen aherh caan a um ve ko, i uhcah le i siikcaak silo in.
Pakhat kan si ko, lungthin khat kan si ko. Kil khat lawng zoh le ngaih lo in a kenkip field zoh le ngaih in khua ruah thiam kan hau hna.

Halkha Khua sining tthaten a fiang lo mi an si. Halkha ah hin Halkha Peng Minung nak in Thantlang Peng Minung an tam deuh. Thantlang Khuasa nak in Halkha ah Thantlang peng Khuasa an tam deuh. Cu nih a langhtermi Halkha le Thantlang zeitihmanh in tthen awk ttha lo. Cu caah Kan Lai Phungthlukah khat ka phei, khat ka liang, ti bantuk kan si.

Halkha i Khuasa ve lo mi nih cun Halkha i Khuasa mi kong cu an theih fawm lo cu, ruahnak bik deuh si ko cuh. Thantlang-Hakha Chiattthat bu or Thantlang-Hakha Siangngakchia bu ti bantuk pawl ai ahkhin “Lai” tiin rak ti kho uhsihlaw cu a tu ah a kan bawmh ngai cang ko hnga mu. Hi khuahnih min in kan i auh chung poh cu kan tongpah rih ko lai.

Aw mifim nih an fim thlu lo, mi hrut zong an hrut thlu lo, ti khi ka ruat ngai, ka pumpak pak hmuh ning ah ah Thantlang nih a tuar mi hi Hakha nih a tuar tluk ah ka ruah ve, mi nih Thantlang an bomh tikah kan mah Hakha zong hi a ka Bomh tluk ah ka ruah tawn.

Unau Chung Khar khat kan si rua ka ti ko nain kan mifim Olivia Nu Bia nih nih ka ruah nak thuk deuh in a ka luh ter. A ruah ning ban tuk in thil a kal lo ruangah a si bik ko lai tiah, ka ruat thiam tuk. ka chim cia bantukin a fim mi le a hrut mi nih, an hrut dih in an fim dih lo ka ti bang khan a si ko hih.

Mi zei pauh nih theih thiam nak he lung rual nak lam tu panh uh sih law, kan hmui tinh a si mi Kawl Ral Hrang tu khi doh cio ko hna uh sih kaa lawm. Credit: Tawk Awi Thang Sangtechung, Than Lau, Roland Siang Or Bawi Lung

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*